EV Charging Security: ช่องโหว่ใน OCPP ที่สถานีชาร์จส่วนใหญ่ยังไม่ได้แก้
ช่องโหว่ OCPP ทำให้สถานีชาร์จ EV เสี่ยงตรงไหน ทั้ง WebSocket ที่ยืนยันตัวตนไม่รัดกุม TLS ที่อ่อน และการจัดการ session ที่หละหลวม พร้อมเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นจริง
EV Charging Security: ช่องโหว่ใน OCPP ที่สถานีชาร์จส่วนใหญ่ยังไม่ได้แก้
สถานีชาร์จ EV ไม่ได้ใช้ protocol เดียวกับ solar inverter — Solar และ battery storage คุยกันด้วย Modbus เป็นหลัก แต่สถานีชาร์จ EV คุยกับ backend ผ่าน OCPP (Open Charge Point Protocol) ซึ่งเป็นคนละมาตรฐาน คนละช่องโหว่ และคนละวิธีป้องกันเลย — ถ้าองค์กรมีทั้ง solar และสถานีชาร์จ EV แล้วมองว่า "OT security" คือเรื่องเดียวกันทั้งหมด นั่นคือจุดเริ่มต้นของช่องโหว่
บทความนี้เจาะเฉพาะฝั่ง EV charging — OCPP มีปัญหาอะไรจริงๆ และทำไมสถานีชาร์จจำนวนมากถึงยังเสี่ยงอยู่
OCPP คืออะไร และทำไมยังมีช่องโหว่เดิมๆ ค้างอยู่
OCPP เป็น protocol มาตรฐานที่สถานีชาร์จ EV ใช้คุยกับระบบ backend (จัดการ session การชาร์จ, การจ่ายเงิน, สถานะเครื่อง) ปัญหาคือเวอร์ชันเก่าอย่าง OCPP 1.6 ยังถูกใช้งานอยู่กว้างขวางมาก ตามที่ Open Charge Alliance ผู้ดูแลมาตรฐานนี้ระบุไว้ และเวอร์ชันนี้ไม่ได้ออกแบบมาให้ปลอดภัยตั้งแต่ต้น เพราะเรื่องความปลอดภัยเป็นสิ่งที่ OCPP 2.0.1 เพิ่มเข้ามา
ช่องโหว่หลักที่พบซ้ำๆ ในงานวิจัยและรายงานด้านความปลอดภัย:
- WebSocket endpoint ไม่มีการยืนยันตัวตนที่รัดกุม — เปิดช่องให้ปลอมตัวเป็นสถานีชาร์จ (station impersonation) หรือส่งข้อมูลปลอมเข้า backend ได้
- TLS implementation ที่อ่อนแอ — ทำให้เกิดการโจมตีแบบ Man-in-the-Middle ดักและแก้ไขข้อมูลระหว่างทางได้
- Session management หละหลวม — ไม่จำกัดความถี่การสื่อสารกับ backend มากพอ เปิดช่องให้ brute-force หรือ replay ได้ง่าย
ผลลัพธ์ที่ตามมาจากช่องโหว่พวกนี้ไม่ใช่แค่ทฤษฎี — มีตั้งแต่ denial-of-service, การขโมย firmware, ไปจนถึงการปลอมข้อมูล (data poisoning) ที่ backend เชื่อว่าเป็นข้อมูลจริง
เหตุการณ์จริงที่เกิดขึ้นแล้ว
Ignitis ON (บริการชาร์จ EV ในยุโรป) — กุมภาพันธ์ 2024: กลุ่มที่เรียกตัวเองว่า "Just Evil" อ้างว่าเจาะเข้าระบบควบคุมของแอป ปิดการเข้าถึงสถานีชาร์จของผู้ใช้จริง พร้อมเผยแพร่วิดีโอเป็นหลักฐาน รายงานของ Ignitis เองยืนยันว่ามีการรั่วไหลกระทบลูกค้ากว่า 20,000 รายและพนักงานบางส่วน — ชื่อ, อีเมล/ที่อยู่, เลขทะเบียนรถ และรหัส RFID token หลุดออกไป แต่ Ignitis ระบุว่าข้อมูลการชำระเงินและรหัสส่วนตัวยังปลอดภัย ส่วนข้อกล่าวอ้างเพิ่มเติมของผู้โจมตี — ข้อมูลพนักงาน, access key, firmware ของสถานีชาร์จ และการเรียกค่าไถ่ — เป็นสิ่งที่นักวิจัยด้านความปลอดภัยรายงานไว้ แต่ Ignitis เองยังไม่ได้ยืนยันอย่างเป็นอิสระ
เคสนี้มีจุดร่วมกับเหตุการณ์ OT/OCPP อื่นๆ — ไม่ต้องใช้เทคนิคซับซ้อนระดับ nation-state และช่องโหว่ที่เกี่ยวข้องก็เป็นช่องโหว่กลุ่มเดียวกับที่กล่าวถึงข้างต้น ไม่ใช่เทคนิคใหม่แต่อย่างใด ดูเหตุการณ์จริงอื่นๆ ที่เกิดกับทั้ง solar และ EV charging เพิ่มเติมได้ที่ Solar และ EV Charging ถูกแฮกจริงมาแล้วกี่ครั้ง (มีอีก 2-3 เหตุการณ์ที่พบในบทความอุตสาหกรรมแต่ตรวจสอบแหล่งที่มาแล้วไม่ผ่านมาตรฐานที่จะนำมาลงในบทความนี้ — เราเลือกที่จะอ้างอิงเฉพาะเคสที่ตรวจสอบได้จริง มากกว่าจะยัดจำนวนเคสให้ดูเยอะ)
สิ่งที่ควร monitor สำหรับ EV charging โดยเฉพาะ
- รูปแบบการสื่อสารกับ backend ที่ผิดปกติ — session ที่เปิดถี่ผิดจากพฤติกรรมปกติ, สถานีชาร์จ "ตัวเดิม" ที่จู่ๆ ส่งข้อมูลจาก IP หรือ pattern ใหม่ที่ไม่เคยเห็น
- ธุรกรรมการจ่ายเงินที่ผิดปกติ — ปริมาณหรือความถี่ที่เบี่ยงจาก baseline ปกติของสถานีนั้น
- Firmware หรือ config ที่เปลี่ยนแปลงนอกรอบ — การอัปเดตที่ไม่ได้มาจากช่องทาง maintenance ปกติ
zcrOT เชื่อมกับเรื่องนี้ยังไง
zcrOT มองการสื่อสารของอุปกรณ์ OT แบบ passive — ไม่บล็อกอะไรแบบ inline เพื่อไม่ให้ไปขัดจังหวะการชาร์จหรือ session ที่กำลังทำงานอยู่จริง แต่จับสัญญาณผิดปกติของ traffic และ telemetry เพื่อแจ้งเตือนก่อนที่จะกลายเป็นเหตุการณ์แบบกรณีข้างบน — หลักการเดียวกับที่ใช้กับฝั่ง solar ในบทความหลักเรื่อง OT Security สำหรับ Solar และ EV Charging — มองที่ traffic pattern ระดับเครือข่าย (protocol, port, พฤติกรรมของ session) ของสถานีชาร์จ ไม่ได้ parse ลึกถึงระดับ OCPP application-layer โดยเฉพาะ
องค์กรที่ดูแลสถานีชาร์จ EV และอยากรู้ว่า traffic ปัจจุบันมีสัญญาณผิดปกติแบบนี้อยู่หรือไม่ ลองดูแพ็กเกจ zcrOT ได้เลย
ติดต่อทีมงาน
อยากรู้ว่าสถานีชาร์จ EV ที่ดูแลอยู่มีความเสี่ยงแบบนี้หรือไม่ ทีมงานยินดีให้คำปรึกษาฟรี
ที่มา: CyberInsider — Security Flaws Uncovered in EV Charging Infrastructure OCPP Backends, AltEnergyMag — How Cyber Attackers Hack EV Charging Infrastructure, Ignitis 2024 Annual Report
แหล่งอ้างอิง